Loading...

Assange Davası’nın dünü – bugünü: O günden bugüne neler oldu?

Cansu Topukçu - [email protected]

Malumunuz, WikiLeaks kurucusu Julian Assange Haziran 2012’de sığındığı Ekvador Londra Büyükelçiliği’nden 11 Nisan 2019 tarihinde sığınma hakkının kaldırılmasıyla Birleşik Krallık yetkililerince çıkarılıp tutuklanmıştı. Tutuklanma gerekçesi, Assange’ın Amerika Birleşik Devletlerinin sistemlerine sızarak gizli bilgi ve belgeleri çalması ve yayımlaması-yayımlatması idi. Konuyu yakından takip eden, Arka Kapı Ailesi olarak, 7. sayımızda Assange’ın hayatını doğumundan tutuklanmasına kadar bir zaman çizgisi üstünde kaleme almıştık. O zamandan bu zamana kadarki gelişmelerden sizleri de haberdar etmek niyeti ile bu yazıyı kaleme aldık.

Assange’ın tutuklanmasından sonra, Nisan 2019’da Assange yine duruşmaya çıkarıldı. Kendisine söz hakkı verilmediği 15 dakikalık bir duruşmanın sonucunda Assange kefalet kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle tutuklanıp 50 haftalık hapis cezasına çarptırılmıştı. Bunun ardından Birleşik Krallık’ta bulunan 10 A Kategori (en yüksek güvenlikli) hapishaneden biri olan Belmarsh Hapishanesi’ne yerleştirilmişti. 

 

Birleşik Krallık, Assange’ın işkenceye maruz bırakıldığını reddetti:

2019’un sonlarına doğru ABD, Avustralya, İngiltere, İsveç, İtalya, Almanya, Sri Lanka ve Polonya’dan 60 doktorun oluşturduğu bir konsorsiyum Birleşik Krallık devletine bir mektup yazarak Assange’ın fiziksel ve mental sağlığının iyi olmadığını, hapiste ölmesinden endişe duyduklarını ve Şubat 2020’de görülecek duruşmaya çıkmak için sağlığından şüphe ettiklerini belirtmişti. Aynı şekilde bir üst düzey Birleşmiş Milletler yetkilisi de Assange’ın psikolojik şiddete maruz kaldığını belirtmişti. Lakin Birleşik Krallık devleti Assange’ın işkenceye maruz bırakıldığını veya kötü koşullarda tutulduğunu reddetti. 

 

Psikolojik şiddet iddialarının üzerine Psikiyatrist Marco Chiesa ve psikolog David Morgan Assange’ı gözlemlemek için duruşmayı izlemek üzere tıbbi gözlemci olarak adliyeye gitti ama duruşmaya alınmadılar. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği’nin İnsan Haklarını Gözlemlemesi Bölüm 22’de belirtildiği üzere duruşmaların insan hakları gözetme amacıyla izlenebilmesi mümkündür.

 

Hüküm veren yargıcın, İngiliz ordusu ile gizli bağlantısı açığa çıktı:

Assange hakkında hükümleri Haziran 2019’a kadar Baş Yargıç Emma Arbuthnot vermiş, bir süre sonra gazeteciler Mark Curtis ve Matt Kennard tarafından Yargıç Arbuthnot’un kocası Lord James Arbuthnot’un WikiLeaks aracığı ile İngiliz ordusuyla olan gizli bağlantılarının açığa çıkarılmıştı. Bu olaydan sonra Baş Yargıç Arbuthnot, davayı Bölge Yargıcı Vanessa Baraitser’a atamıştı. Baş yargıçlarının bölge yargıçlarını desteklediği ve yol gösterdiği biliniyor. 

Assange duruşmasından bir çizim

Duruşmalardan bir çizim

 

Assange’ı temsil eden avukatlardan biri olan Edward Fitzgerald, 25 Şubat 2020’de Bölge Yargıcı Vanessa Baraitser’e Donald Trump’ın elçisi aracılığıyla Assange’a koşul öne sürerek af teklif ettiğini açıkladı. Trump’ın elçisi Dana Rohrabacher tarafından Fitzgerald’a aktarılan bu bilgiye göre Trump’ın koşulu: 2016 DNC e-posta sızıntılarının kaynağının Rus hackerlar değil; Seth Rich olduğunu destekleyen materyaller sunabilmesiydi. Bir DNC (Democratic National Convention – Ulusal Demokrat Kongresi) çalışanı olan Rich, 2016’da gerçekleşen bir hırsızlık esnasında sırtından vurularak öldürülmüştü. 2016 DNC e-posta sızıntıları dönemin ABD Başkanlık Seçimleri’nde ortalığı kasıp kavurmuş, birtakım yüksek yetkililerin istifasına yol açmıştı. Bu sızıntı hakkında bilgiyi Rus hackerların sağladığı öne sürülüyor olsa da Ağustos 2016’da verdiği bir röportajda Assange, Rich’in sıradan bir hırsızlık olayında öldürüldüğüne katılmadığını söylemiş, bilgi kaynaklarının bazı riskler aldığını belirterek ima ile yaklaşmıştı. 

 

Bazıları, Assange’ın yaşadıklarını basın yoluyla hakaret ile suçlanarak John Peter Zenger’in 1734’te New York’ta görülen duruşmada vali tarafından suçlu bulunup jüri tarafından suçsuz bulunmasıyla ifade özgürlüğünün sembolü haline gelmiş Zenger duruşması’na benzetiyor.

Duruşma esnasında Andrew Hamilton John Pter Zenger’i savunurken

Duruşma esnasında Andrew Hamilton John Pter Zenger’i savunurken

 

Casusluk Yasası’nı deldiği gerekçesiyle Assange’ın ABD’ye iadesinin söz konusu olduğu davanın Nisan 2020’de görülmesi kararlaştırılmış, lakin pandemi nedeniyle ertelenmişti. Suçlu bulunması halinde Assange’ın İngiliz hükumeti tarafından ABD’ye iadesi ve 175 yıla kadar hapsinin söz konusu olduğu dava, ertelemelerin ardından 7 Eylül 2020 tarihi itibariyle tekrar devam etmeye başladı. Duruşmaya dair Assange’ın koyu renk bir takım elbise, açık renk gömlek ve kravat ile katıldığı, düzgün saç ve sakal tıraşına sahip olduğu ve duruşmayı cam bir bölmenin arkasında oturarak izlediği biliniyor. Görülen duruşmalar halka açık bir şekilde yapılmayacak ve yayınlanmayacak.